Panel dopalaczy w moczu

Oznaczanie narkotyków i dopalaczy w moczu – informacja dla pacjenta

Badanie moczu w kierunku obecności narkotyków, leków psychoaktywnych i tzw. dopalaczy wykonuje się w celu wykluczenia przyjęcia substancji, które mogą wpływać na funkcjonowanie organizmu i psychikę. Testy na dopalacze w moczu wykonuje się je m.in. u pacjentów objętych leczeniem uzależnień, w diagnostyce zatruć, w kontroli abstynencji lub na potrzeby pracodawcy.

Dlaczego badanie wykonuje się z moczu?

Mocz jest materiałem zalecanym do tego typu oznaczeń, ponieważ:

• umożliwia wykrycie obecności substancji psychoaktywnych przez dłuższy czas niż krew,
• jego pobranie jest nieinwazyjne,
• można w nim oznaczyć zarówno narkotyki, jak i ich metabolity.

Czas, przez jaki narkotyki w moczu pozostają wykrywalne, zależy od rodzaju środka, częstotliwości jego stosowania oraz indywidualnych cech organizmu. Przykładowo:

• amfetamina – do 2 dni,
• benzodiazepiny – od 3 do 30 dni,
• THC (marihuana) – od 3 do ponad 30 dni przy długotrwałym używaniu.

Jak przebiega pobranie próbki, aby przeprowadzić testy na dopalacze w moczu?

• Mocz pobiera się do czystego, jednorazowego pojemnika, który należy szczelnie zamknąć i opisać (imię, nazwisko, PESEL).
• W momencie dostarczenia próbki moczu do Punktu Pobrań należy złożyć podczas rejestracji badania deklarację o pochodzeniu próbki.
• Próbkę należy jak najszybciej dostarczyć do laboratorium. Jeśli jest to niemożliwe, można ją przechowywać do 48 h w temperaturze 4–8 °C.
• W przypadku osoby pełnoletniej wymagana jest jej zgoda na badanie (również w przypadku pełnoletnich dzieci badanych przez rodziców). W przypadku osób niepełnoletnich i ubezwłasnowolnionych wymagana jest zgoda prawnego opiekuna.

Jak wykonywane jest badanie?

W naszym laboratorium we Wrocławiu stosuje się głównie metody immunochemiczne:

• szybkie testy paskowe – dają wynik w kilkanaście minut i mają charakter przesiewowy,
• metody zautomatyzowane – wykonywane na analizatorach, dokładniejsze.

Wynik dodatni w przesiewowym teście narkotykowym z moczu oznacza, że wykryto substancję reagującą z odczynnikiem testu, lecz nie zawsze jest to jednoznaczne z przyjęciem narkotyku. Może wystąpić tzw. reakcja krzyżowa – np. po zażyciu leków zawierających kodeinę, niektórych antybiotyków, leków przeciwdepresyjnych czy produktów spożywczych zawierających mak.W celu potwierdzenia wyniku panelu dopalaczy w moczu konieczne jest wykonanie badania potwierdzającego metodą referencyjną (np. GC-MS lub LC-MS).

Zafałszowanie próbki

Niektórzy pacjenci próbują zafałszować wynik dodając do próbki różne substancje lub zmieniając jej właściwości, co może utrudnić analizę. Laboratoria mają jednak możliwość sprawdzenia parametrów takich jak pH, ciężar właściwy, kreatynina, obecność azotanów lub utleniaczy, aby wykryć próby manipulacji.

W naszym laboratorium wykonujemy nie tylko testy narkotykowe z moczu, lecz także inne analizy, takie jak badanie krwi oraz badanie moczu. Koszt badań znajduje się w zakładce cennik.